Over September wou ik het maar kort houden. Die maand stond vrijwel geheel in het teken van een heerlijke vakantie naar Zuid-Afrika met een korte tussenstop in Nederland.
Kernwoorden Nederland:
- heerlijk om iedereen weer eens te zien
- wat een boel babyx92s!!
- wat een boel verhuizingen!!
- hallo, het is augustus, waarom is het niet warmer?!?
- nieuwe garderobe voor komend jaar aangeschaft
Kernwoorden Zuid-Afrika:
- vrienden
- wijn
- eten
- 5 kg aankomen (Carla dus
- vogels
- the big 5 (bijna)
- walvis-spotten
- relaxen
Kortom het was fantastisch, maar aan alle mooie dingen komt een eind en 21 September stonden we weer dapper op Schiphol met ruim 40 kg aan nieuwe kleren, drop, tandpasta, borrelnoten, een nieuw satellietgeval voor het internet in Magbenteh, omdat de bliksem in de oude was geslagen, jeu de boules ballen (nogmaalsx85een leuk cadeau Sytske, niet praktisch, maar zeker leuk) enz. enz. Kortom, geheel gewapend om aan ons tweede jaar in Sierra Leone te beginnen. Toch wel redelijk uniek, omdat wij nog nooit langer dan 9 maanden op een plek in de tropen hadden gewerkt hiervoor.
Bij terugkomst:
Terug in Magbenteh vielen een aantal dingen meteen op:
1) Er stond schimmel in al onze kastenx85.welkom thuis! Dat is blijkbaar de prijs van vakantie op het hoogtepunt van het regenseizoen. Gelukkig bleek de schimmel een wonderlijke voorkeur te hebben voor de wanden van onze x93kwaliteitskastenx94 ten opzichte van onze kleding. Dus we hebben nauwelijks iets weg hoeven gooien.
2) Er had wederom een projectauto zijn laatste adem uitgeblazen, waarmee het wagenpark nu officieel gereduceerd was tot 1 zwaar rammelende 4×4 bus, 1 toyota hilux uit de pre-history met dubieuze remmen en 1 toyota surf, die eigenlijk alleen maar tijdelijk te leen is. Er was inmiddels dus een ban uitgesproken op het rijden op onverharde wegen, waarmee leuke weekend tripjes naar de kust, of eigenlijk naar enige andere bestemming dan Freetown voorlopig onmogelijk waren, en het outreach-programma, dat nog altijd geen eigen auto had (in bestelling bij UNICEF) was tot nader orde gestaakt. Gelukkig is de outreach-auto inmiddels gearriveerd en zijn we per begin november weer gestart.
3) Het was topdrukte op het voedingscentrum (TFC), ruim 120 kinderen, terwijl de capaciteit maar 100 is. Dat werd in de dagen erna nog een tikkie erger, op het hoogtepunt van de drukte, lagen er 140 ondervoedde kinderen, met moeders/vaders of omax92s en met een hele zwik aan broertjes en zusjesx85kortom, een klein dorp! Gelukkig is het de laatste weken weer wat aan het afnemen, met het einde van het natte seizoen en de eerste oogsten, die van het land komen is het beruchte x93hongerseizoenx94 weer ten einde aan het komen.
Duitsers op bezoek:
Kort na onze terugkomst, kreeg Magbenteh bezoek van drie Duitse heren, Uwe, Fred en Eric. Fred en Eric leggen als particulier initiatief zonne-energie systemen aan in Afrikaanse ziekenhuizen. Ze werven zelf de fondsen en regelen alles en ook Magbenteh mag daar van meeprofiteren. We hadden dus al hoge verwachtingen van 24 uur stroom voor het einde van het jaar, maar dat was iets te positief ingeschat. Het is namelijk nogal veel werk. Maar goed, de eerste fase is klaar, ze hebben een aantal weken overal kabels getrokken en in de store staan de panelen al klaar, maar er moeten nog een aantal materialen bijkomen, voordat ze definitief alles kunnen aansluitenx85hopelijk over een half jaar of zo. Uwe is een automonteur , die ze hadden meegenomen voor de technische ondersteuning. Hij heeft echt heel erg zijn best gedaan, maar kon niks betekenen voor ons wagenpark. Hij heeft wel de bus waarmee ons personeel van en naar het ziekenhuis wordt vervoerd nieuw leven ingeblazen en van twee kapotte Nissans (1 van ons en 1 van dr. ABD) weer 1 hele Nissan gemaakt (voor ABD).
En ze hadden een oranje scooter bij zich waarvan Bernhard (na betaling) nu de trotse eigenaar is.
Veranderingen in het team:
Het team blijft wisselen. Dat houd je met dit werk.
Tijdens onze vakantie was Kimberley al vertrokken, waardoor Zoe nu in haar eentje probeert een zekere orde in te slijten in de dagelijkse gang van zaken op de maternity afdeling. Small small (zie onder).
Begin Oktober namen Johan en Margot afscheid. Dat was extra raar voor ons, omdat we precies op dezelfde dag als Johan begonnen waren in Magbenteh en hij nu naar huis ging, terwijl wij bleven. x93The end of an erax94, zo voelde het tenminste.
Margot had tijdens een van haar laatste bezoeken aan een outreach-kliniek overigens nog een bijzonder afscheidcadeau gekregenx85.een geitx85of een bok eigenlijk.
Die is op de avond van hun afscheidsetentje x93eregastx94 geworden op iedereen zx92n bord. Lekker hoor, geitenbrochette. Hadden we sinds Burundi niet meer gegeten.
Kort daarna was het de beurt aan Annelies, onze fysiotherapeute. Haar vervanging Ellenoor was inmiddels gearriveerd, ingewerkt en klaar om het stokje over te nemen, dus Annelies kon met een gerust hart gaan, maar jax85.makkelijk is toch anders, zelfs voor lachebekje Annelies was het even slikken.
Een geheel onverwachts vertrek was dat van Daan, onze technische man op de compound. Een week na onze terugkeer van vakantie is hij om persoonlijke redenen naar Nederland teruggegaan. Zo zit je nog samen aan een biertje om je terugkeer uit Zuid-Afrika te vieren, zo neem je al weer afscheid. Zo grillig kan het leven in de tropen zijn.
En verder hebben we sinds eind Oktober twee co-assistenten op bezoek. Rebecca en Gerdien, beiden van de VU en bijna afgestudeerd arts, dus al lekker zelfstandig.
Hoog bezoek, wederom:
We hebben in Oktober ook weer geheel onverwachts een mega-celeb op bezoek gehad. We werden die ochtend pas gewaarschuwd dat er een hele UNICEF delegatie kwam en toen stond aan het begin van de middag ineens Selma Hayek op de stoep. Niet dat wij haar herkenden, zouden dwars over haar heen gelopen zijn op straat, maar ze schijnt een Oscar gewonnen te hebben of genomineerd te zijn geweest oid. Ze kwam een actie van pampers promoten. Bij elk pak luiers een tetanus vaccinatie voor een vrouw in de derde wereld zoiets. Schijnt dat Procter en Gamble haar een kapitaal heeft betaald om mooi te wezen in Sierra Leone, maar ze was diep geroerd en heeft zelfs een deel van het geld (!) aan Unicef gegevenx85mmmm. Overig saillant detail is dat ze verloofd was met een hele rijke fransman en dat ze een huwelijk gepland hadden wat 3,5 miljoen dollar zou moeten gaan kosten. Lijkt me de ideale persoon om UNICEF te representeren, toch?!? Oh jax85 ze heeft het geld uiteindelijk niet uitgegeven aan haar droomhuwelijk, want het stel was alweer uit elkaar voordat het zo ver was! Misschien kan ze een deel van het geld (bijvoorbeeld de xe9xe9n miljoen dollar (!) voor de bloemen) dat ze vast en zeker al opzij had gezet voor het huwelijk nu aan ons gevenx85 Ze was wel onder de indruk van wat ze hier heeft gezienx85 getuige de tranen tijdens haar voordracht voor de VN (of wellicht is ze echt een goede actrice
x85
Hier wat nieuwsitems over haar bezoek, waar je ook enkele keer ons TFC ziet voorbij komen:
NU.nl
SKY-news
en… de tranen
Zwartste week ooit op de maternity:
Minder leuk was de laatste week van Oktober, die de annalen ingaat als de x93zwartste week op de maternity ooitx94.
Op maandagavond begon het met een keizersnede, voor een moeder met een dwarsliggend overleden kind, die ik (Carla) samen met Karin heb gedaan. Bij terugkomst op de afdeling na de operatie, waren er twee nieuwe gevallen opgenomen. Wederom iemand met een overleden dwarsliggend kind en nog een derde vrouw die eigenlijk ook naar OK moest met een gescheurde baarmoeder en een al overleden kind in de buik, maar we hebben maar twee keizersnede-sets, dus uiteindelijk de dame met dwarsligger geopereerd want die had nog weexebn en de andere over de nacht getild wat gelukkig goed afliep. Op dinsdag Karin dus deze mevrouw met ABD geopereerd.
Woensdag werden we gebeld door dr. Frank (Nederlandse tropenarts) uit Masanga (ziekenhuis in de middle of nowhere in Tonkolili, de buurprovincie, ongeveer anderhalf uur rijden van ons vandaan). Hij had een patixebnte met een uterusruptuur en overleden baby in de buik. Hij had zoiets nog nooit zelf geopereerd en durfde het niet in zijn eentje aan. Uiteindelijk is hij met de patixebnt naar ons ziekenhuis gekomen en hebben we er een groepsproces van gemaakt met Karin, Bart en Frank aan tafel en ik met net in een boek gelezen aanwijzingen op de achtergrond, want de baarmoeder was zo erg beschadigd dat hij in zijn geheel verwijderd moest worden en dat had Karin ook nog nooit alleen gedaan en Bart en ik samen 1 keer.
Terwijl de operateurs bijna klaar waren, kwam er al weer een jonge vrouw binnen, doodziek met een verhaal van een dramatisch lange thuisbevalling. Gelukkig kon ik het kindje er met vacuum uitkrijgen, maar het mocht niet meer baten, het kind was al lang overleden en de moeder was zover heen qua infectie, uitputting en orgaan falen dat ze de ochtend niet gehaald heeft. Ze was pas 19. Die nacht overleed ook nog een andere zwangere jonge vrouw, die eerder die dag was opgenomen met rare buikklachten. De volgende ochtend kon zelfs onze ervaren Sierra Leonese verloskundige van 55 jaar haar ogen niet droog houden toen ze bij de overdracht moest vertellen dat we in een avond/nacht 3 kinderen en twee moeders waren verloren.
Donderdag werd er een keizersnede gedaan bij een mevrouw, die nog geen weexebn had, en een levend kind, dat ook dwars lag. Gelukkig zijn we er nu vroeg genoeg bij dachten we, maar helaas. De keizersnede ging moeiteloos, maar het kindje stortte na de bevalling compleet in en overleed. Waarschijnlijk had het een aangeboren hartafwijking of iets dergelijks.
Al met al hadden we dus aan het eind van de week een afdeling vol met vrouwen met pijnlijke buikwonden en zonder kind, die zichzelf in hun handjes mochten knijpen dat ze nog leefden. Hoe deprimerend kan het worden.
Als we de balans opmaken van een half jaar lang maternity afdeling is het in elk geval duidelijk dat we een zeer noodzakelijke service bieden. Het is inmiddels topdruk, maar dat heeft jammer genoeg meer te maken met de beroerde toestand van de overheidsziekenhuizen, dan met het feit dat wij het zelf zo goed doen. We krijgen de laatste maanden namelijk continu verwijzingen van zowel het overheidsziekenhuis in de provincie Tonkolili, waar ze geen materialen meer hebben om keizersnedes te doen, als van het overheidsziekenhuis in onze eigen provincie Bombali, waar de dokter nooit meer aanwezig lijkt te zijn. We zijn dus blijkbaar de enige plek in twee volledige provincies waar vrouwen nog terecht kunnen en daar worden we niet vrolijk van. Het is gelukkig niet allemaal misxe8re.
Heel af en toe komen er nu ook dames x93gewoonx94 bevallen en dankzij de inzet van Zoe en onze locale x93midwifesx94 is inmiddels twee keer per week een prenataal spreekuur gerealiseerd, waar zwangeren terecht kunnen voor controle, adviezen, de noodzakelijke vaccinaties en waar ze gratis een muskietennet krijgen om malaria in de zwangerschap te voorkomen. We hopen dat we daarmee probleemgevallen vroegtijdig kunnen opsporen, als er nog wat aan te doen is.
Wat er verder nog gebeurde in November:
Tenslotte stond de maand November in het teken van het langverwachte bezoek van mijn ouders, waarover ze in het volgende weblog stukje zelf verslag zullen doen. Andere dingen die in november plaatsvonden waren de officixeble opening van de palmoliefabriek in Yele en de x91grotex92 finale van de ledenwerfactie van LLiNK.
Officixeble opening Yele:
Nadat eind mei de eerste olie van de band rolde, of beter gezegd droop, was het op 14 november eindelijk zover dat de fabriek officieel geopend zou worden. Het idee was dat de opening zou worden gedaan door niemand minder dan de president zelf, maar helaas was hij verhinderd en in zijn plaats kwam de minister van Trade en Industry. Gelukkig luisteren beide naar de naam Koroma, net zoals ongeveer een vijfde van de bevolking hier, en was het plakkaat ter ere van de opening niet geheel onjuist
. 
De opening zelf was klassiek Sierra Leonees. Eerst een goed aantal christelijke en moslim gebeden en hierna eindeloos lange speeches, waarbij iedere keer de eerste 5 minuten worden gebruikt om alle protocollen te volgen waarbij iedereen van enige importantie bij naam en uitgebreide titel wordt genoemd. Al met al was het leuk om mee te maken, maar moet je ook weer niet al te vaak dit soort gelegenheden hebben.


In het midden met witte pet de minister en links van hem Fred, de voorzitter van Lion Heart.
LLiNK ledenwerfshow:
Verder stond november voor ons ook nog in het teken van de LLiNK ledenwerfactie. Voor diegene die hier nog niet van gehoord hebben. Dit was een actie georganiseerd door de nieuwe omroep LLiNK waarbij mensen de gelegenheid kregen om via een kort filmpje aandacht te vragen voor hun goede doel. Diegene met de meeste stemmen op zijn of haar filmpje kreeg uiteindelijk x80 75.000 te besteden voor zijn of haar goede doel, niet verkeerd dus! Ik had ook een kort filmpje over ons TFC ingestuurd en mede dankzij jullie steun zaten we met 339 stemmen bij de laatste vijf. Op 20 november was er een grote live tv show waarbij zoveel mogelijk nieuwe leden gevonden moesten worden en waarbij dus ook die x80 75.000 uitgedeeld zou worden en ook wij (zijnde de Lion Heart) waren hierbij aanwezig!
Helaas kon ik natuurlijk niet persoonlijk aanwezig zijn tijdens deze live-uitzending, maar een van onze enthousiaste medewerkers van de Lion heart, Caroline, heeft mij die avond met verve vertegenwoordigd. Wij hebben hier via een webcam en Skype (Barry & Loraine nog bedankt) het programma een beetje kunnen volgen. Op ons kwam het geheel een beetje rommelig over en was er vooral veel te weinig tijd en aandacht voor de vijf filmpjes en de bijbehorende goede doelen en ging het vooral over waarom LLiNK toch zox92n fijne groene omroep is (of binnenkort was?!?). Schijnbaar dachten meerdere mensen in Nederland hier zo over en het programma had uiteindelijk dus ook bedroevend slechte kijkcijfers (92.000 kijkers, dit is ongeveer net zoveel als de gemiddelde 3e herhaling van het Klokhuis om 12 uur x92s middags). De stand zoals die aan het begin van het programma was, waarbij wij vierde stonden is uiteindelijk dus ook gedurende het gehele programma ongewijzigd gebleven en uiteindelijk hebben we dit avontuur dus ook met een mooie 4e plaats (van de 150 filmpjes) en x80 5000 voor het project hier kunnen afsluiten. Al met al een mooi avontuur waar we gelukkig ook nog een mooi geldbedrag en wat media aandacht aan overhoudenx85
Tot slot nog ditx85
Meer Krio:
- done done = klaar, afgelopen
- chop = eten
- wata meresin = ORS (oral rehydration solution) voor mensen met diarree
- sen yu gial pikin en boi pikin go skul = laat je dochters en zonen naar school gaan
- small small = langzaam aan, rustig, beetje bij beetje, geleidelijk, stap voor stap.
Typisch afrika:
En nog wat mooie plaatjes in de categorie typisch afrika:

Nee… accu is niet voor starten van brommer, maar deze wordt opgeladen tijdens het rijden en vervolgens gebruikt om ‘s avonds een lampje op te laten branden…

Afrikaans zagen?!?

Douchen…

Openbaar vervoer…

2-de-hansje?!?

en… zo ziet Sierra Leone er nou uit…